Algoritmik Epistemolojinin Bir Formu Olarak Venüs Sinek Kapanı
Venüs sinek kapanı, doğal bir organizma olmaktan çıkarılarak veri çağının epistemolojik bir modeli—yakalamanın estetikleştirilmiş bir mekanizması—olarak yeniden düşünülür. Artık biyolojik bir refleks değil, seçim, filtreleme ve içselleştirme sistemi olarak işler; fiziksel bir avı değil, sinyalleri yakalar. Kapanma eylemi bir refleks olmaktan çıkarak bir karar verme biçimine dönüşür; her yakalama, sayısız olasılığı dışlarken belirli bir seçimi içeri alır ve bu yönüyle hakikatin keşfedilmediği, seçildiği ve optimize edildiği algoritmik bir mantığı somutlaştırır. Pürüzsüz, steril yüzey ise bu dönüşümü görselleştirir: gerçekliğin yerini performansın aldığı bir hipergerçeklik alanı.
Bu form aynı zamanda organizmadan sisteme geçişi işaret eder: organik görünümüne rağmen artık beslenmez ya da evrilmez; yalnızca veri toplayan, sıkıştıran ve saklayan operasyonel bir mekanizma olarak çalışır. Her yakalanan sinyal, geleceğe dair yeni tahminler için bir girdiye dönüşür ve kapanı pasif bir arşivden ziyade öngörü üreten bir makine haline getirir. Bu bağlamda Venüs sinek kapanı, doğayı temsil etmekten çıkarak, dünyanın gözlemlenen bir şey değil; yakalanan, işlenen ve sürekli yeniden üretilen bir yapı olduğu çağdaş bilgi rejimini modelleyen bir nesneye dönüşür.
Optimizasyonun Ötesinde: Ekoloji, Sanat ve Karşı-Bilgi Sistemleri
Optimizasyonun karşı modelleri, sanat, iletişim ve politik özneleşme arasında alternatif bir epistemolojik düzlem için akışkan, sabit olmayan ve içkin bilgi biçimlerini önerir. Bu bağlamda bilgi, doğa, platformlar ve insan etkileşimi üzerinden diyalektik bir süreç olarak üretilir. Ekolojik sanat pratikleri yalnızca birer araç değil; insan-doğa etkileşiminin özüne dönüşerek optimizasyonun geleceğine karşı alternatif kamusal alanlar (counter-spheres) üretir. Bu panel, sanat, iletişim ve felsefe kesişiminde bu ilişkiyi derinleştirerek optimizasyonu bir kaynak değil; insan yaşamının, doğanın ve sanatın performatif bir boyutu olarak ele alır.
ICDS, “Counter Models of Optimization and Communication: Ecological Pieces and Art” başlıklı özel bir panele ev sahipliği yapacaktır. Bu panel, ekolojinin sanatla buluştuğu; düşünme, üretme ve iletişim kurma biçimlerine alternatif yaklaşımların tartışıldığı bir zemin sunar. İstanbul Aydın Üniversitesi İletişim Fakültesi ev sahipliğinde düzenlenecek panel, 29 Nisan 2026 tarihinde saat 15:00’te gerçekleştirilecektir.
Konuşmacılar:
Dr. Barry Stocker (Boğaziçi Üniversitesi, Türkiye)
Dr. / Sanatçı, Jean Schmitt (University of Arkansas, ABD)
Dr. / Sanatçı, Jessamyn Plotts (Texas State University, ABD)
Moderatör:
Dr. Tuğba Gülal (İstanbul Aydın Üniversitesi, Türkiye)
Panel Fotoğrafları
